De weg omhoog en de strijd om vrijheid

Wie kent niet de Griekse schrijver Nikos Kazantzakis (1883-1957), van romans (of verfilmingen) als 'Zorbás de Griek', 'Christus wordt weer gekruisigd', 'De laatste verzoeking' ('The Last Temptation of Christ') en 'Kapitein Michalis'? Meeslepende werken van een rasverteller, die de schrijver wereldroem gegeven hebben, maar die hij zelf als bijzaak beschouwde, als vakantie uit zijn eigenlijke werk.0Nikos Kazantzakis zag zich in de eerste plaats als dichter en als denker. In zijn jeugdjaren had hij afscheid genomen van belangrijke geloofswaarheden uit het traditionele christendom - de Griekse orthodoxie in zijn geval. En zijn leven lang is hij bezig geweest een nieuwe vorm van godsdienst uit te denken, met een sterk filosofische inslag. Wel probeerde hij aan allerlei elementen uit het christendom die hem aanspraken vast te houden, maar dan gevuld met een nieuwe inhoud, met zijn eigen denken: een vorm van 'vrijzinnige orthodoxie', zou men kunnen zeggen, al is dat eigenlijk een innerlijke tegenspraak.0Kazantzakis heeft zijn denken al in 1923-28 samengevat in zijn 'Ascetica. Redders van God': een filosofisch essay dat aan de ene kant heel zijn denken in samengebalde vorm weerspiegelt en